2. Competenties voor buurtgericht empowerend werken
In dit hoofdstuk lichten we de competenties voor buurtgericht empowerend werken toe. Elk onderdeel behandelt een competentie. Maar wat zijn competenties nu net?
Competenties
Een competentie is een gedragspatroon dat zich herhaalt gedurende langere tijd, regelmatig en onder verschillende omstandigheden.
Een competentie is dus karakteristiek gedrag van een individu en bestaat uit:
- Kennis en ervaring: de ervaring en informatie waarover iemand beschikt.
- Vaardigheden: activiteiten en/of handelingen waar iemand bedreven in is. Deze zijn aan te leren.
- Talent: intelligentie, persoonlijke eigenschappen
- Motivatie: gedrevenheid

Competenties worden ook wel eens ‘skills‘ genoemd, die onder te verdelen zijn in:
- Hard skills: worden ook wel functionele of technische skills genoemd. Ze zijn vaak gerelateerd aan functies, processen en rollen binnen een organisatie en zijn nodig om een specifieke job of taak tot een goed einde te brengen. Voorbeelden van hard skills: programmeren, werken met Excel, autorijden, frezen, gelnagels zetten, verkopen.
- Soft skills zijn een verzamelnaam voor sociale vaardigheden, communicatieve vaardigheden, taalvaardigheden, en persoonlijke gewoonten. Voorbeelden van soft skills: op tijd komen, luisteren, samenvatten, samenwerken en communiceren.
Je zal merken dat de competenties om buurtgericht empowerend te werken veelal vallen onder soft skills.
Waarom halen we dit aan?
We willen dat je beseft dat competenties om buurtgericht empowerend te werken geen alles-of-niets principe zijn, geen zwart-wit verhaal. De termen ‘buurtgericht‘ en ‘empowerend‘ impliceren dat anderen een belangrijke rol spelen: het verwerven en toepassen van de competenties kan je vaak niet alleen. Daarom is samenwerking zo waardevol.
Daarnaast vergt het verwerven van een competentie veel herhaling en afstemming op wie jij bent als persoon, je buurtcollega’s, de (kwetsbare) persoon waarmee je samenwerkt, en de situaties die je tegenkomt in de praktijk. We hopen dus dat deze opleiding als geheel (online module en workshops) je een goede basis geeft om te ontdekken wat de competenties om buurtgericht empowerend te werken betekenen voor jou, je collega’s, en je buurt.
Competentieraamwerk
Met de voorgaande informatie in het achterhoofd stellen we je nu graag het competentieraamwerk voor om buurtgericht empowerend te werken.
Zoals onderstaande tandwielen tonen, gaat het om dynamische competenties. De competenties beïnvloeden elkaar en overlappen. De ene competentie ligt je misschien beter, terwijl een andere competentie niet of minder bij jou of je takenpakket past. Maar omdat ze verbonden zijn met elkaar en je jouw eigen tandwiel kan versterken, door aan te sluiten op dat van anderen, is het altijd mogelijk om toch op een empowerende manier te werken in je buurt.
De competenties ‘grondhouding’, ‘persoonsgericht werken’ en ‘ondersteunend werken’ worden groter afgebeeld dan de andere competenties. Ze worden in de komende delen ook als eerste behandeld.
Je zal merken dat je deze 3 competenties zeker nodig hebt om empowerend te kunnen werken. De grondhouding is een voorwaarde om empowerend te kunnen werken, terwijl ‘persoonsgericht’ en ‘ondersteunend werken’ als basis dienen om de andere competenties invulling te geven.
