Het ZorgWijs-model voor gezondheidswijze organisaties Copy

Organisational health literacy’ (OHL) is de term die gebruikt wordt om te spreken over de mate waarin organisaties erin slagen om gezondheidsinformatie en –diensten toegankelijk, begrijpelijk en bruikbaar te maken voor alle personen met zorgnoden. We vertalen die hier naar ‘gezondheidswijsheid’.

Elke professional en organisatie werkt bewust of onbewust naar best vermogen aan de eigen gezondheidswijsheid. Het doel van het Zorgwijs-model is om die inspanningen bewust te maken en te systematiseren door een aantal aandachtspunten ‘in the picture’ te zetten. Zo helpt het model om doelgericht te verbeteren.

Het model bestaat uit twee principes (pijlen) en vier domeinen (cirkels).

 
Principe 1: Inclusiviteit

Inclusiviteit wil zeggen: de insluiting in de samenleving van achtergestelde personen en groepen op basis van gelijke rechten. Structurele drempels en discriminatie in de zorg moeten verwijderd worden als basisvoorwaarde voor inclusie.

Principe 2: Co-creatie
Co-creatie is een vorm van samenwerking voor de ontwikkeling van diensten of materialen waar de eindgebruiker als evenwaardige partner betrokken is.
 
Domein 1: Integraal beleid
Organisational health literacy (OHL) heeft een plek nodig in de missie van een organisatie/professional, maar moet ook vertaald worden in beleid, acties én evaluatie. Het mag geen apart beleidspunt zijn, maar moet geïntegreerd worden doorheen het beleid.
 
Domein 2: Bijgeschoolde professional en interdisciplinaire leer- en verandertrajecten
Specifieke bijscholing is noodzakelijk m.b.t. toegankelijke, inclusieve zorg en communicatie . Bijscholing mag bovendien niet gezien worden als een louter individuele verantwoordelijkheid van professionals, maar als interdisciplinaire leer- en verandertrajecten voor de organisatie voor o.a. teamontwikkeling.
 
Domein 3: Aangepast infomateriaal en technologie
Informatie en informatietechnologie  moeten  opgesteld worden rekening houdend met de gezondheidsvaardigheden en contexten van verschillende doelgroepen.
 
Domein 4: Communicatie op maat
Het fundament van goede zorg is de relatie tussen de zorgprofessional en de persoon met een zorgnood. Die relatie wordt ultiem gevormd door verbale en non-verbale communicatie.  Hier moet rekening gehouden worden met de individuele gezondheidsvaardigheden en context van elke persoon. Proactieve, verbindende communicatie tussen alle betrokken zorgprofessionals is eveneens essentieel.
 
 
Nu ken je de belangrijkste aandachtspunten om aan een gezondheidswijze organisatie te werken. De volgende hoofdstukken van deze leermodule gaan over principe 2 (co-creatie),  domein 2 (teamontwikkeling) en domein 4 (verbindend communiceren).