Hoe concreet aan de slag met het inspiratieboekje?

Hoe kan je concreet aan de slag met dit inspiratieboekje?

Hoe is het inspiratieboekje ‘Krachtige Leeromgevingen’ opgebouwd?

In het eerste hoofdstuk “Hoe concreet aan de slag met het inspiratieboekje” vind je info over de opbouw en hoe je deze gids kan gebruiken.

In het tweede hoofdstuk “Krachtige leeromgeving in de eerste lijn” vind je informatie over het onderzoek naar krachtige leeromgevingen en het waarom een krachtige leeromgeving in de eerste lijn belangrijk is om studenten voor te bereiden op de uitdagingen in de eerste lijn. Ook vind je meer informatie over de onderzoeksmethodiek en hoe je jouw eigen krachtige leeromgeving in de eerste lijn kan delen met anderen.

Ten slotte vind je bij “Interdisciplinaire studentengroep” en “Monodisciplinaire studentengroep” voorbeelden van krachtige onderwijspraktijken die gedeeld mogen worden door de verantwoordelijke lesgevers. Hier kan je inspiratie opdoen om zelf een leeromgeving te ontwerpen.

 

Thema’s zelfmanagement, doelgerichte zorg en interdisciplinair samenwerken: tools om zelf aan de slag te gaan

Voor een verdiepend inzicht in de thema’s zelfmanagement, doelgerichte zorg en interdisciplinair samenwerken, en het aanreiken van praktische tools om hiermee aan de slag te gaan verwijzen we naar de website van de Academie Voor De Eerste Lijn en de reeds gratis te volgen basistraining m.b.t. doelgerichte zorg die online ter beschikking gesteld wordt op de website van VIVEL. Ook voor de andere onderwerpen zullen er nog trainingen ontwikkeld worden. (ter info: https://academievoordeeerstelijn.be/ en https://www.vivel.be/nl/doelgerichtezorg/, geraadpleegd op 02/03/2023)

Wil je je laten inspireren door de goede onderwijspraktijken van je collega’s?

De goede onderwijspraktijken van je collega’s worden opgesplitst in 2 categorieën: interprofessionele of monodisciplinaire studentengroep. Vervolgens wordt er verder opgedeeld naargelang de studenten op de campus, op locatie (in het werkveld) of online werken aan hun competenties. Sommige krachtige onderwijspraktijken staan dan ook meermaals vermeld in een andere categorie.

Verder zullen bij iedere onderwijspraktijk 4 parameters vermeld worden:

  1. Plaats in curriculum
    • jaar
    • secundair onderwijs/graduaat (HBO5)/Bachelor/Master
  2. Interdisciplinaire studentengroep
    • ja/neen
  3. Authentieke context
    • Op campus – op locatie – online
  4. Competenties
    • Coaching
    • Samenwerking
    • Coördinatie
    • Communicatie
    • Probleemoplossend vermogen
    • Organiseren van patiënteducatie

Elk voorbeeld is benaderd vanuit de sleutelelementen voor een krachtige leeromgeving. De leerdoelen staan vermeld en telkens wordt er een beschrijving gegeven van de authentieke en complexe context, de didactische werkvormen en de evaluatie.

Daarnaast vind je ook praktische zaken zoals docentenbelasting en studietijdbelasting. Ook de hindernissen en hefbomen voor implementatie komen aan bod. Ten slotte licht de docent in een kort filmpje de essentie toe zodat je snel een beeld krijgt van de onderwijspraktijk.

Als je de noodzaak voelt om je opleidingsonderdeel aan te passen, neem gerust contact op met de betrokken docenten.

Evaluatie

Belangrijk is dat je bij de uitwerking ervan ook een evaluatie inbouwt. Een goede aanpak hiervoor is het evaluatiemodel van Kirkpatrick. Wij pasten het hieronder al aan om er direct mee aan de slag te gaan. De evaluatie gebeurt best op 4 niveaus: op het niveau van de student, de pzon, onderwijsinstelling en ‘het werkveld’. Evaluatie van je proefproject is belangrijk om de krachtige leeromgeving verder uit te werken en op te schalen. Evaluatie is hier een cyclische manier om het leerproces te verbeteren.  

Evaluatiemodel gebaseerd op Kirkpatrick’s Overzicht van meetbare uitkomsten 
De leerervaring van de student 

Mening van de student over de leerervaring 

  • Hoe heb je de organisatie van het project  “krachtige leeromgeving” ervaren? 
  • Wat waardeer je het meest in de “krachtige leeromgeving”? 
  • Welke moeilijkheden ondervond je bij je deelname aan dit project (bv. autonome leerstijl, reflectie, contact met de patiënt,…)?  

Verwerving van kennis over rollen 

  • Wat is de rol van verschillende disciplines binnen het team in dit project? 

Wijziging van attitudes/percepties 

  • In welke mate heeft dit project je attitude veranderd? 
  • Hoe sta je tegenover de Is uw perceptie of houding ten aanzien van de waarde en/of het gebruik van teambenaderingen in de zorg voor een specifieke patiëntengroep veranderd? 
  • Hoe staat u tegenover teamleden van andere disciplines? 

Gedragsverandering 

  • Wat hebt u geleerd van andere teamleden? 
  • Heeft u het vermogen ontwikkeld om te luisteren naar alle leden van het interprofessionele team (incl. de patiënt) en hoe uit zich dat? 
  • Begrijpt u wat belangrijk is voor de patiënt/informele zorgverlener. Heeft het team ingespeeld op de behoeften van de patiënt? 
De impact voor pzon en informele verzorger in termen van gezondheid en welzijnstoestand 

Voordelen voor patiënten/cliënten: verbetering van gezondheid of welzijn 

  • Hoe waardeert u de ervaring? 
  • Hebt u het gevoel dat het interdisciplinaire studententeam uw behoeften heeft erkend? 
  • Hebt u het gevoel dat uw gezondheid en welzijn is verbeterd sinds het project? 
  • Voelt u zich mondiger sinds het project? 

Verandering in de organisatiepraktijk: bredere veranderingen in de organisatie en levering van zorg aan de patiënt. 

  • Heeft u dankzij het project organisaties ontmoet die uw gezondheid en levenskwaliteit positief hebben beïnvloed? 
De ervaring voor de opleider/onderwijsinstelling naar haalbaarheid, planning, werklast,… 

Ervaring met het proefproject 

  • Hoe heeft u de organisatie van het proefproject van de krachtige leeromgeving ervaren? 
  • Wat waardeert u het meest in de krachtige leeromgeving? 
  • Welke moeilijkheden heeft u ondervonden bij dit proefproject?  
  • Wilt u het project inbouwen in bestaande curricula? 
  • Wat is volgens u de impact van het krachtige leeromgeving op de houding en het gedrag van de studenten? 
De impact op het werkveld in termen van organisatie van de zorg 

De impact van een Innovatief Onderwijslab op het werkveld 

  • Hoe waardeert u het proefproject als een meerwaarde voor het werkveld? 
  • Op welke manier bereidt de krachtige leeromgeving toekomstige gezondheids- en welzijnswerken voor op de eerstelijnszorg? 
  • Op welke manier voldoet de krachtige leeromgeving aan competenties die nodig zijn om in de eerstelijnszorg te werken? 
Dit evaluatiemodel werd gebaseerd op het document ” Key elements for interprofessional education. Part 1: the learner, the educator and the learning context.; Part 2: factors, processes and outcomes.”, waar het aangepaste model van Kirkpatrick’s wordt toegepast op interprofessionele onderwijsinterventies besproken door Ivy Oandasan en Scott Reeves. (35,36)